Parenting
Comment 1

Đã tới lúc hiểu đúng về hành vi

Hành vi mà bạn nhìn thấy không phải là vấn đề. Hành vi là kết quả của vấn đề.

Làm bố mẹ chắc chắn bạn đã từng trải qua những tình huống như thế này:

Con đang ở trong cơn khủng hoảng toàn diện. Chuyện gì đó đã xảy ra và con la hét khóc lóc. Con ném đồ đạc và đánh bạn. Con gào thét điên cuồng và nói con ghét bạn. Bạn nghĩ sao nếu mình nói với bạn rằng xử lý hành vi của con trong thời điểm đó không phải là điều cần tập trung? Đó không phải là lúc để chúng ta đánh giá hành vi rồi phán xét con là những đứa trẻ nghịch ngợm, không vâng lời và cố gắng giảng giải cho con về việc con đã sai thế nào, sai ở đâu. Tệ hơn là trách phạt, mắng nhiếc và bỏ mặc con. 

Hành vi mà bạn nhìn thấy không phải là vấn đề. Hành vi là kết quả của vấn đề. Và đó là lý do vì sao việc chúng ta xử lý hành vi chỉ giúp giảm bớt chứ không giúp cải thiện triệt để tính chất hay mức độ của nó. Hiểu về bộ não của trẻ, cách thức hoạt động và cách chăm sóc nó là cách Duy Nhất để thay đổi hành vi thực sự. 

☘Hành vi là một hình thức giao tiếp. 

Khi còn thể hiện những hành vi không bình thường, điều đó có nghĩa là con đang cố gắng nói với chúng ta về một nhu cầu chưa được đáp ứng. Nếu chúng ta chỉ nhìn vào hành vi con thể hiện, chúng ta sẽ bỏ lỡ những gì con thực sự cố gắng nói với chúng ta. Bởi vì những gì chúng ta thấy chỉ là khoảng 10% những gì đang thực sự xảy ra với con, giống như một tảng băng trôi.

☘Bên dưới mọi cảm xúc là một tập hợp những giá trị của niềm tin.

Đó là niềm tin về bản thân, về những người xung quanh hay niềm tin về cuộc sống. Cảm xúc của con người có được xuất phát từ: 1. Nỗ lực để một nhu cầu cơ bản được đáp ứng hoặc 2. Niềm tin cốt lõi về việc nhu cầu đó có được đáp ứng hay không.

Con có thể không hiểu được những gì bố mẹ mong đợi ở mình, hoặc cảm thấy ý kiến của mình không được bố mẹ để tâm đúng mực. Con cũng có thể cảm thấy không an toàn vì nhiều lý do. Cũng có thể con thấy mình không được thấu hiểu, không được đánh giá cao. Thay vì đánh lạc hướng con khỏi những cảm xúc con đang có, chúng ta cần khuyến khích và tạo không gian phù hợp để con thể hiện nó, để con kết nối và để hiểu con cần gì. 

Có một câu nói mình từng nhắc đi nhắc lại nhiều lần trong các bài viết đó là: Hãy yêu con khi con ít xứng đáng nhận được tình yêu nhất. Đó là lúc con cần được yêu nhất, để con hiểu rằng bố mẹ luôn bên con và yêu con chứ không phải chỉ khi con ngoan ngoãn hay vâng lời. 

Trong những tình huống căng thẳng, chúng ta rất dễ đáp lại con bằng những cảm xúc cũng tức giận và căng thẳng không kém. Bởi vì chúng ta không có thời gian cho một trận khủng hoảng, vì chúng ta vội làm gì đó hay là cảm thấy xấu hổ vì đang ở nơi công cộng. Nhiều bố mẹ nói rằng họ đã thử đủ cách nhưng không biết làm gì khác. Nhất là khi họ có những đứa trẻ quá nhạy cảm, có thể trải qua nhiều cuộc khủng hoảng trong cùng một ngày hay nhiều ngày liền. Nhưng phản ứng gay gắt lại với con chỉ là đổ thêm dầu vào lửa. 

☘Vậy thì ta nên làm gì? Đây là lời khuyên của mình: 
– Hãy lắng nghe con chăm chú. Thể hiện sự quan tâm của bạn với những gì con nói, ngay cả khi bạn không đồng ý. 
– Tránh gián đoạn, ngắt lời con. Điều này có thể không dễ dàng, nhưng hãy cố gắng.
– Không phán xét. Không chỉ ở lời nói mà là cả thái độ của bạn. 
– Không so sánh con với em bé khác, đặc biệt là anh chị em trong nhà (rất nhiều người lớn vô tâm khi con lớn khóc thì lại lấy em bé ra để so sánh và làm con lớn cảm thấy xấu hổ).

Hãy xem xét xem con đang phải đấu tranh với điều gì? Bố mẹ có thể hỗ trợ gì cho con? Có thể là giúp con không có cảm giác bị bỏ rơi. Hãy trả lời con chứ không phải là phản ứng với chúng.

Hãy thử những cách sau:
– Ngồi thấp xuống trước con, khi chúng ta hạ thấp trọng tâm ngang với con, nó sẽ làm dịu bớt một đứa trẻ đang có quá nhiều cảm xúc lớn.
– Nhận biết và thừa nhận cảm xúc của con bằng những từ ngữ điềm tĩnh, êm dịu như là “Mẹ biết con đang…”, “Mẹ sẽ ở đây tới khi nào con bình tĩnh lại”
– Di chuyển con tới một không gian khác, nhiều em bé cần tìm không gian riêng để bình tĩnh lại. 
– Hãy lắng nghe con chăm chú và im lặng. 

“Listen” cũng có chứa các chữ cái như từ “silent”, nên đôi khi chỉ cần nghe là đủ rồi.

Làm cha mẹ nhẹ nhàng bình tĩnh thật không dễ tí nào 🙂

This entry was posted in: Parenting

by

Linh Phan hiện đang sống và làm việc tại Nauy cùng chồng và 2 con trai. Linh có gần 15 năm học và làm việc trong lĩnh vực Truyền thông Tiếp thị. Sau khi sinh con trai đầu lòng, Linh quyết định theo đuổi khóa học Tâm lý học trẻ em trong 2 năm và hoàn thành chứng chỉ Parent Coach cuối năm 2019. Bên cạnh hoạt động chuyên môn liên quan tới Tư vấn Phụ huynh, Linh vẫn tiếp tục viết lách và chia sẻ các kinh nghiệm liên quan tới tâm lý học trẻ em, làm cha mẹ, viết lách và truyền thông tiếp thị.

1 Comment

  1. Pingback: 1 câu nói có thể thay đổi được hành vi của con – Linh Phan

Leave a Reply